Filmy polskieKino azjatyckieKino europejskieŚwiat komiksów

Czym jest popkultura? Odpowiadamy!

kultura masowa

Możliwości jakie oferuje nam świat są nieograniczone. Nie wszyscy wiedzą, jak duże znaczenie na nasze życie ma popkultura, która towarzyszy nam tak naprawdę każdego dnia. Główną cechą kultury popularnej jest jej nastawienie na rozrywkę, ale czy tylko ?

Czym jest kultura popularna (popkultura)?

Nie da się jednoznacznie stwierdzić, czym dokładnie jest kultura masowa, ponieważ jest ona nieprzejrzysta i nie mamy precyzyjnie stwierdzonej definicji danego zjawiska. Możemy określić to jako produkty, które są kierowane do większej części społeczeństwa i zostaną one w przyszłości odebrane globalnie – nie musi być to odzew pozytywny, liczy się skala odbieralności danego produktu przez społeczeństwo. Programy telewizyjne, banery, muzyka, podcasty, seriale, filmy oraz audycje radiowe są to tylko przykłady danych produktów, które możemy zaliczyć do rzeczy atrakcyjnych dla społeczeństwa XXI wieku. Nic dziwnego, że okres czasowy w którym aktualnie żyjemy utożsamiamy z dana kulturą, gdyż cały czas ona nas otacza, a świat bez niej wydaje się już niemożliwy.

Tworzenie popkultury przypisujemy człowiekowi – jest zarówno twórcą, jak i odbiorcą zjawiska, który inspiruje się światem i dostarcza nam tego wszystkiego co najbardziej potrzebujemy. Twórca oferuje społeczeństwu zmienione na potrzeby nowym pokoleniom elementy, które zostaną globalnie przyjęte przez ludzi lub stworzy nowe produkty mające przeniknąć do świata dzisiejszego. Twórca kierując się nowo stworzonym elementem musi mieć na uwadze, że relacja między kulturą, a społeczeństwem jest odwzajemniona – oznacza to, że musi być ona idealnie dopasowana do obecnych czasów. Idąc tym tokiem rozumowania wiemy, że w momencie jakiejkolwiek zmiany druga strona oddziałuje na tą pierwsza i na odwrót. Dodatkowo wartości kierowanej w danej kulturze muszą mieć odzwierciedlenie z tymi, które reprezentują ludzie. Przykład aktualnego społeczeństwa jest idealnym dowodem na to, że wzajemne uzupełnienie stworzy relacje długotrwałą, która z biegiem czasu przeradza się w coraz to większy wachlarz produktów przystosowanych do kultury popularnej.

Twórcy są świadomi, że mimo znalezienia produktu, który spełnia oczekiwania aktualnego społeczeństwa to nie zostanie on na stałe w naszych pamięciach. Ewolucja jaka następuje cały czas sprawia, że systemy zostają ulepszane lub całkowicie zastępowane nowymi produktami. Ciągłe ich ulepszanie ma pomóc społeczeństwu w łatwy sposób przemieszczanie się i surfowaniu po różnych kanałach- sposób ich praktykowania ma być prosty i umożliwiający posługiwanie się nim każdemu, niezależnie od jego wieku i sytuacji finansowej. Mimo wszystko łatwa obsługa i jej użyteczność to tylko i wyłącznie podstawowy czynnik popkultury. Produkt musi posiadać to „coś” co przykuje uwagę i zainteresuje potencjalnego użytkownika- co najważniejsze, przykuje jego uwagę na tyle, że będzie chciał zostać z danym produktem na dłużej.

Historia popkultury

Pierwsze informacje dotyczące popkultury nie były zbyt przychylne i łaskawe dla jej zwolenników. Definiowano ją jako przeciwieństwo kultury elitarnej, inaczej kultury wysokiej – osoby, które utożsamiły się z popkulturą były odbierane jako osoby, które nie miały sobą nic do zaprezentowania. Cechy jakie charakteryzowały wtedy to zjawisko, to prostota, banalność, wulgarność. Dodatkowo sama kultura masowa “ogłupiała” społeczeństwo i pozbawiała jakichkolwiek wartości, które człowiek mógł sobą reprezentować. Takim stereotypem żyła wtedy ówczesna elita, która twierdziła, że tylko kultura wysoka daje bardzo dużo benefitów, ale żeby móc z nich korzystać trzeba długotrwałego kształcenia, znajomości świata oraz języków, nienagannych manier oraz sposób obycia. Dlatego wyżej postawione osoby ignorowały resztę społeczeństwa, a nawet wychodziły z założenia, że trzeba z nimi walczyć aby nowy trend nie rozpowszechnił się.

Pierwszym przełomem jaki możemy zaznaczyć w historii popkultury jest wiek XIX, gdzie zaczynają tworzyć się definicje kultury popularnej. Pierwsze nazwiska jakie są powiązane z danym zagadnieniem to Johann Wolfgang von Goethe, Matthew Arnold, Alexis de Tocqueville, John Ruskin, William Morris, Thomas Carlyle, Ernest Renan, Friedrich Nietzsche, Ferdinand Tönnies, Oswald Spengler. Wszystkie te postacie były związane z kulturą i działały na rzecz obrony własnych wartości, które powinny zostać wyrażane w przekazach publicznych – automatycznie sprzeciwiali się cenzurze, która uniemożliwiała wyrażenie w słowach swej woli.

Mimo wszystko kultura popularna od zawsze była krytykowana i jest to nieodłączny element jej istnienia. Jednak z biegiem dekad, a nawet wieków widzimy elementy nastawione na rozrywkę, a jednak wzbudziły zachwyt wśród społeczeństwa na tyle duży, że zostały okrzyknięte jako wspaniałe dzieła, które przeszły do historii. Dramaty Szekspira, kultowe filmy z Charlie Chaplinem są to tylko przykłady sztuki i mimo masowego odbioru oraz zachwytów społeczeństwa ( niezależnie od klasy) może być coś wysokogatunkowego, a jednak dla wszystkich – nie trzeba ich rozdzielać na klasy. Jednym z głównych momentów powodujących zatarcie się kultury wysokiej i niskiej jest powstanie kierunku pop-artu. Charakteryzował się on prostotą, czytelnością oraz mocnymi kolorami- stylistyka danego gatunku jest cały czas popularna, a współcześni twórcy często wracają do niej w swoich pracach. Sztuka ta pierwotnie kojarzyła się z produktami materialnymi i reklamą, która miała za zadanie przestrzeganie społeczeństwa przed konsumpcjonizmem.

Cechy kultury popularnej

Rozwój kultury popularnej z dekady na dekadę coraz bardziej się rozrasta, dając nam możliwość wyboru komunikatów oraz elementów, które będą otaczać się między nami. Produkcja danych przedmiotów, wybór nośników jakie mamy zamiar słuchać są powszechnie dostępne, a sama ich produkcja jest wyrabiana masowo, ponieważ jest na nie zapotrzebowanie i po prostu opłaca się je produkować.

Dostępność produktów, które zostają oferowane społeczeństwu jest wielką zaletą jaką możemy przypisać kulturze popularnej. Bardzo często sam produkt zostaje odtworzony na kilku płaszczyznach sprawiając, że odbiorca nie lubiący jednej z nich może wybrać sobie bez problemu inną metodę odtwarzania – taka, która zadowoli jego gusta. W obecnych czasach mamy tak dużą ilość nośników, że da się wszystko dostosować do danej grupy odbiorców np. książki – zwolennicy klasyki mają możliwość dalej korzystania z książki papierowej, która będzie idealnym pomysłem na spędzenie spokojnych wieczorów z ukochaną książką. Dodatkowo ta sama książka może występować w wersji audiobooka, może zostać zmieniona w film, może znajdować się na plakacie w centrum miasta. Identycznie jest z telewizją – oczywiście znajdziemy zwolenników gazet papierowych, którzy wszelkie informacje znajdują właśnie w nich. Dodatkowo mamy nośniki telewizyjne, radio, komunikaty internetowe – tak jak było wspominane wcześniej każdy znajdzie cos dla siebie. Oczywiście jest bardzo dużo takich przykładów, ponieważ dostępność produktów przewyższa oczekiwania odbiorów.

Kolejną cechą jaką możemy wymienić mówiąc o popkulturze jest standaryzacja produktu. Większość społeczeństwa nie różni się w swoich upodobaniach od innych. Ludzie są przyzwyczajeni do konkretnego rodzaju, modelu oraz sposoby istnienia różnych nośników i nie lubią gdy coś odchodzi od przyjętych norm w społeczeństwie. Bardzo często możemy zauważyć narzekanie społeczeństwa dotyczące tego samego asortymentu w sklepach odzieżowych, spożywczych itp. Identycznie jest w świecie wirtualnym, gdzie twórcy gier, muzyki, seriali i filmów tworzą następne produkty oparte na poprzednikach, którzy odnieśli sukces i sprawili, że dane tematy stały się popularne wśród ludzi. Tak naprawdę na rynku istnieją bardzo podobne produkty, a te odchodzące od wzorcowych są często kontrowersyjne i społeczeństwo jest dość nieufne do nowych elementów, które zostają wprowadzone na rynek.

Oczywiście istnieją również negatywne cechy, które wynikają z działania popkultury – mianowicie chodzi o niewiarygodność jaka zostaje przedstawiona społeczeństwu za normę oraz przez coraz liczniejszą ilość tych samych produktów, które dają przeświadczenie, że odchodząc od standardów jest się dziwną osobą, nie znającą się na aktualnych trendach. Ideały, które zostają przedstawiane w filmach oraz serialach bardzo często odchodzą od normalnego funkcjonowania w życiu realnym. Identyczne zjawisko widzimy w świecie internetowym, gdzie większość młodszych osób popada w obsesje, aby tylko upodobnić się do wzorca, który aktualnie jest na czasie wyrzekając się w ten sposób swojej autentyczności. Bardzo łatwo znaleźć na ulicy osoby, które są prawie identycznie ubrane, mają podobne buty lub to samo uczesanie- jest to efekt masowego przekazu który otacza nas z każdej strony tzw. Trendy ukazujące się w filmach, serialach, plakatach itp.

Kultura popularna – przykłady

Tak jak było to wspominane wcześniej kultura popularna jest dookoła nas. Tak naprawdę, gdzie się nie rozejrzymy to zobaczymy jakikolwiek komunikat, który dostarczy nam podstawowe założenie popkultury tzw. Dostarczenie rozrywki.

Najważniejsza jest ewolucja danych produktów, które umożliwią przetrwanie wśród „oceanu” elementów dostosowanych do funkcjonowania społeczeństwa w XXI wieku. Tradycyjne media takie jak prasa, radio czy telewizja dalej są używane przez ludzi, ponieważ twórcy umieli dostosować np. w przypadku telewizji konkretne kanały stawiające na rozrywkę i humor, który aktualnie jest preferowany. Wszelkie programy stawiające na np. reality show w niedalekim okresie miały dużą oglądalność a to wszystko stało się za sprawą dużego zainteresowania tym konkretnym typem treści.

Muzyka również ma swoje korzenie od dawien dawna, a mimo wszystko cały czas jesteśmy świadkami nowych gatunków oraz podgatunków które sprawiają, że z chęcią przesłuchujemy najnowsze albumy swoich ulubionych wykonawców. Autorzy tekstów równie często remixują znane i lubiane kawałki, które były popularne kilka dekad temu i mimo upływu czasu są one dalej na listach przebojów ponieważ zostały odświeżone i dostosowane do aktualnych czasów. Jest to idealny przykład popkultury, gdzie twórcy wprowadzili małą cząstkę, która ulepszyła kawałek królujący na listach przebojów 30 lat temu i teraz możemy cieszyć się z niej ponownie, ale w wersji przystosowanej do 2021 roku.

Dodatkowo świat muzyki oferuje nam – oprócz przesłuchanych piosenek na żywo – różne formy płyt CD, płyt winylowych, aplikacje telefoniczne ze zbiorem piosenek z całego świata, koncerty LIVE, teledyski itp. Każdy człowiek może dostosować tryb odsłuchiwania do swoich preferencji i nie musi koniecznie wychodzić z domu, aby przesłuchać cały koncert artysty, który znajdował się na innym kontynencie. Dodatkowo wszelkie aplikacje umożliwiają udostępnianie poznanych piosenek swoim znajomym w łatwy i szybko sposób – kolejna cecha, którą utożsamiamy z kulturą popularną.

Tak jak było to wspominane wcześniej popkultura stawia na rozrywkę w każdej dziedzinie, która jest dookoła nas. Może nie zauważamy tego na początku, ale gdy tylko się przypatrzymy to zwrócimy na to uwagę. Idealnym przykładem jest wyżej wymieniona muzyka, gdzie samo komponowanie utworu i udostępnianie jej społeczeństwu ma na celu stworzenie atmosfery przyjaznej oraz pozwalająca na odprężenie się po ciężkim dniu. Dodatkowo tworzenie rankingów z najbardziej popularnymi utworami pokazuje, jak większość artystów dostosowuje swoje utwory do masowej ilości osób- często takie rankingi niezależnie od kraju maja tych samych wykonawców wraz z tymi samymi piosenkami w pierwszej dziesiątce rankingu najczęściej odsłuchiwanych piosenek w danym momencie. Tutaj kolejny raz widzimy standaryzację produktu, który jest bardzo uniwersalny, a same treści piosenek dostosowane do szerokiego grona odbiorców, aby niezależnie od wieku można było przesłuchać dany produkt.

Dość popularnym zjawiskiem wśród społeczeństwa w większości państw są różnorodne rozdania nagród, które chcą wyróżnić danych artystów, osoby zasłużone oraz produkty, które były popularne w danym sezonie. Jest to kwintesencja kultury popularnej, gdzie głównym zamiarem jest danie rozrywki widzowi i ukazanie w konkretnej kategorii osoby, która królowała i była najlepsza w swojej dziedzinie. Tutaj również możemy zobaczyć dostosowanie się telewizji, radia itp. Do dzisiejszych czasów, gdzie odbiorcy mogą zadecydować poprzez wcześniejsze głosowanie kto ich zdaniem był najlepszy w danej dziedzinie. Cały czas powtarza się schemat ulepszania starych nośników, aby aktualne społeczeństwo miało powiew świeżości i poczucie udoskonalenia.

Jak popkultura wpływa na nasze życie?

Popkultura w naszym życiu ma duże znaczenie społeczne w aspekcie kulturalnym i osobowościowym. Poprzez wszelkie media, które obecnie nas otaczają możemy stwierdzić, że mamy dużą swobodę wyboru i proces ten kształtuje naszą osobowość i wrażliwość względem świata. Należy pamiętać, że wszystko jest dla ludzi i nie powinniśmy przyjmować za pewnik coś co widzimy w telewizji lub czytamy na pierwszych stronach wydawnictwa plotkarskiego. Powinniśmy korzystać ze wszystkiego co świat nam oferuje, ale z dużym przymrużeniem oka.

Z pozytywnych aspektów możemy wyróżnić również działalność osób popularnych, które angażują się w różne akcje charytatywne i swoją popularność wykorzystują w celu zdobycia odpowiednich funduszy na dobry cel. Osoby te promują w swoich kanałach społecznościowych ciekawe informacje i zachęcają resztę społeczeństwa do czynienia dobra i pokazują wysoką wrażliwość, która w dzisiejszych czasach może być uznawana jako słabość. Nic bardziej mylnego! Telewizja, radio oraz prasa również promują takie osoby, aby informacja dotycząca ewentualnej zbiórki rozszerzyła się na skale kraju i dotarła do każdego człowieka, który korzysta z danych odbiorników. Dzięki nim możemy zauważyć, że duże znaczenie ma dla nas popkultura, która może uratować życie drugiego człowieka i nie tylko. Tak naprawdę jest ona w naszych rękach i możemy ją wykorzystać jak tylko chcemy – na różne sposoby.

Nie odchodząc od tematów osób popularnych to istnieje też ciemna strona ich wpływu na młodsze osoby, a mianowicie szerzone przez nich wartości, które niekoniecznie mogą być odbieranie jako pozytywne. Wszelkie aplikacje zmieniające kształt ciała, modyfikujące rysy twarzy niż te które rzeczywiście mają są to czynniki, które wpływają negatywnie na ich obserwatorów i mogą się skończyć masą kompleksów.

Internet odgrywa  kluczową rolę w życiu młodych osób i często jest to źródło problemów i chorób, które można napotkać utożsamiając się ze swoim idolem. Tak jak było wspomniane wcześniej wszelkie elementy popkultury są dla człowieka ułatwieniem z którego warto korzystać, ale trzeba pamiętać, że nie jest to prawdziwy świat i w większości jest tam pokazywane coś co chcemy zobaczyć i prawdopodobnie jest to minimalny ułamek życia innej osoby. Standaryzacja produktu najczęściej objawia się właśnie przez to, że osoby chcą upodobnić się do swojego idola i czerpią z nich inspirację – nie jest to złe. Oczywiście inspiracja drugą osobą jest w porządku do momentu, gdy nie traci się przy tym własnej osobowości.

Pozytywny wpływ popkultury na masową część społeczeństwa ma przytaczanie różnych wartości w filmach, serialach, książkach itp. Ważną informacją jest to że wartości są nieodłączną częścią danej kultury i tak naprawdę w każdej współczesnej produkcji znajdziemy cos co możemy ustanowić wysoko w swoim systemie wartości. Dzieła popkultury oczywiście są nastawione na rozrywkę, ale wplątywanie do tego systemu edukacyjnego daje nam wyobrażenie, że jest to pełnowartościowy element, który warto poznać. Nie jest to wtedy nachalne tak jak to często bywa w reklamach społeczny przedstawiający dany temat, tylko oglądając różne sztuki możemy sami zrozumieć przedstawiony problem i wartości jakie niosą za sobą.

Warto też wspomnieć, że możliwości jakie aktualnie posiadamy są idealne do tego, aby poszerzyć swoje horyzonty i zaznać się w tematy, które są na wyciągnięcie ręki. Nie powinniśmy się ograniczać, gdyż popkultura umożliwia nam tyle doznań, że warto skorzystać z nich wszystkich i doznać zjawisk, które jeszcze nie wypróbowaliśmy.

Podsumowanie

Temat dotyczące popkultury ma swoje pozytywne i negatywne cechy. Mimo wszystko kultura popularna przekazuje słowa, które w większości mają wydźwięk pozytywny, a samo jej oddziaływanie na życie człowieka jest duże względem okresu w jakim istnieje.

Sama ilość jaka jest nam oferowana robi ogromne wrażenie, gdyż otaczając się nią na każdym kroku możemy zauważyć jej oddziaływanie na nasz sposób bycia i wartości jakimi się kierujemy. Sposób w jaki dobieramy sobie konkretne elementy są dostosowywane do naszych preferencji oraz do tego w co wierzymy i czego chcemy się trzymać. Nie jesteśmy również przymuszani do trzymania się cały czas jednego i tego samego zdania – jeżeli będziemy chcieli, możemy zmieniać preferencje dotyczące ulubionych programów telewizyjnych, obrazów oraz utworów jakie zostają odtwarzane na naszej playliście w samochodzie. Mamy pełen wachlarz i warto z niego korzystać na różnych płaszczyznach.

Ewolucja jaka cały czas następuje pozwala nam na szybkie poruszanie się po świecie wirtualnym, doznawania rzeczy, które kiedyś były możliwe tylko w jednej formie- aktualnie mamy kilka do wyboru i wszystko zależy od nas co wybierzemy. Jeżeli zaczniemy być świadomi, że wszystko jest w naszych rękach to nasz świat stanie się lepszy. Trzeba tylko pamiętać o umiejętnym korzystaniu z popkultury i trzymaniu się wartości, które nas charakteryzują – nie warto tracić swojej osobowości, aby tylko i wyłącznie przystosować się do reszty społeczeństwa. Każdy z nas jest inny i tak powinno zostać.